Quy Trình Vệ Sinh Nhà Sau Xây Dựng: 7 Bước Tự Làm

Công ty Vệ Sinh Xanh Sạch Đẹp – dịch vụ giặt sofa, nệm, thảm tại nhà ở TP.HCM.

Vệ sinh nhà sau xây dựng khó hơn dọn nhà thông thường vì hai lý do: bụi từ xi măng, thạch cao có hạt mịn đến mức tiếp tục lắng xuống sau mỗi lượt lau, còn trên những bề mặt vừa hoàn thiện lại có vữa, sơn và keo cần gỡ mà không để lại vết trầy. Với loại bẩn này, thứ tự làm việc quyết định kết quả nhiều hơn loại dung dịch bạn chọn.

Trình tự dưới đây gồm bảy bước, từ khâu dọn vật liệu thừa đến lượt lau cuối, dùng được cho nhà mới xây lẫn nhà vừa sửa chữa mà gia đình muốn tự dọn. Phần sau của hướng dẫn nói về đồ bảo hộ, cách xử lý theo từng vật liệu và những hạng mục nên để thợ, nhà thầu hoặc Công ty Vệ Sinh Xanh Sạch Đẹp đảm nhận.

Tóm tắt nhanh

• Bắt đầu khi thợ đã xong hẳn: mỗi lần khoan, cắt hay sơn dặm sau buổi dọn đều tạo ra một lớp bụi mới.
• Khô trước, ướt sau: hút bụi khô từ trần xuống sàn rồi mới lau ẩm, để bụi xi măng không biến thành lớp hồ bám vào ron và rãnh cửa.
• Gỡ vết bám theo vật liệu: vữa, sơn và keo được làm mềm rồi cạo ở góc thấp; dung dịch có tính axit không dùng cho đá tự nhiên, ron gạch và kim loại mạ.
• Bảo hộ là bắt buộc: khẩu trang lọc bụi mịn, kính bảo hộ và găng tay cần đeo suốt các bước tạo bụi và dùng hóa chất.
• Biết điểm dừng: xà bần khối lượng lớn, kính mặt ngoài trên cao, vết trầy hay ron hở thuộc phần việc của nhà thầu hoặc đội có thiết bị chuyên dụng.

Kiểm tra trước khi bắt đầu dọn vệ sinh nhà mới xây

Một buổi dọn chỉ có ý nghĩa khi công trình đã thật sự dừng thi công. Trước ngày làm, bạn nên đi một vòng cùng nhà thầu và đánh dấu những điểm sau:

• Hạng mục còn dở: đèn, ổ cắm, thiết bị vệ sinh, tay nắm cửa, phụ kiện tủ bếp đã lắp đủ chưa. Thợ quay lại lắp sau thường mang theo bụi khoan và dấu giày.
• Ron và keo đã đông cứng: ron gạch vừa chà hoặc đường keo silicone còn mềm dễ bị kéo theo khăn lau. Thời gian chờ ghi trên bao bì vật liệu mà thợ đã dùng.
• Lỗi hoàn thiện: gạch mẻ, kính trầy, sơn loang cần được ghi lại và yêu cầu sửa trước. Sau khi lau sạch, những lỗi này hiện rõ hơn nhưng không vì vậy mà biến mất.
• Điện và nước: ít nhất một vòi nước và một ổ điện an toàn ở mỗi tầng. Ổ cắm chưa lắp mặt che phải được tắt cầu dao hoặc dán kín trước khi lau ướt.

Dụng cụ và đồ bảo hộ cần chuẩn bị

Bụi công trình làm hỏng dụng cụ gia đình nhanh hơn bụi sinh hoạt, nên bạn cần chuẩn bị nhiều khăn và vật tư thay thế hơn dự tính.

• Khẩu trang lọc bụi mịn: loại ôm kín mặt, có khả năng lọc hạt bụi nhỏ. Khẩu trang vải hay khẩu trang y tế mỏng giữ được rất ít bụi xi măng.
• Kính bảo hộ và găng tay cao su dày: kính che bụi rơi khi làm trên cao, găng tay bảo vệ da khi gỡ vữa ẩm và dùng dung dịch tẩy.
• Máy hút bụi có bộ lọc tốt: máy hút khô dùng cho công trình chịu được bụi mịn tốt hơn. Nếu dùng máy gia đình, bạn nên làm sạch bộ lọc sau mỗi phòng vì lọc bị nghẹt sẽ giảm lực hút và có thể thổi bụi ngược ra.
• Dụng cụ cạo: dao cạo lưỡi lam có cán, bay nhựa, thẻ nhựa cứng cho bề mặt dễ trầy.
• Đồ chà và lau: bàn chải cước nhựa, miếng chà loại không gây trầy, cây gạt kính, nhiều khăn microfiber, cây lau sàn và hai xô nước.

An toàn khi làm việc với bụi mịn và hóa chất

Bụi xi măng và bụi thạch cao bay lơ lửng rất lâu trong phòng kín, dễ vào mắt và đường thở của người dọn. Vì vậy, khẩu trang và kính bảo hộ cần đeo từ lúc bắt đầu gom vật liệu cho đến khi xong lượt hút bụi cuối, kể cả khi chỉ làm trong thời gian ngắn. Quét bằng chổi khô làm bụi bốc lên nhiều nhất, nên ở những bước đầu bạn ưu tiên máy hút hoặc gom bằng khăn hơi ẩm.

Mở cửa giúp bụi thoát ra ngoài, nhưng bạn nên mở theo hướng đẩy bụi ra mặt tiền hoặc ban công thay vì để gió thổi bụi sang tầng đã làm xong. Trong thời gian dọn, trẻ nhỏ, người lớn tuổi và vật nuôi không nên ở trong nhà. Khi dùng dung dịch tẩy, bạn chỉ dùng một loại cho mỗi lượt, rửa sạch bề mặt rồi mới chuyển sang loại khác, và tuyệt đối không pha lẫn chất tẩy chứa clo với axit hay amoniac vì hỗn hợp này sinh khí độc.

Quy trình vệ sinh nhà sau xây dựng theo thứ tự

Bảy bước dưới đây đi theo nguyên tắc làm thô trước, làm tinh sau và đi từ cao xuống thấp. Nhà ít bụi có thể gộp một vài bước, nhưng không nên đảo thứ tự.

1. Dọn xà bần và vật liệu thừa: gom mẩu gạch, vụn vữa, bao bì, giấy lót sàn và băng keo đã bóc ra khỏi nhà trước tiên. Mảnh vụn cứng còn trên sàn sẽ cào xước gạch và gỗ khi bạn lau ở các bước sau.
2. Hút bụi mịn từ trên xuống: bắt đầu ở trần, cánh quạt, đèn, đầu tường và mặt trên khung cửa, sau đó tới bậu cửa sổ, mặt tủ, chân tường và cuối cùng là sàn. Đi chậm và hút chồng mép từng vệt để không bỏ sót lớp bụi mỏng khó thấy.
3. Cạo vữa, sơn và keo: làm ẩm vết bám cho mềm rồi đẩy dao cạo ở góc thấp, gần như nằm sát bề mặt. Xi măng bám dày trên gạch có trình tự riêng ở hướng dẫn cách tẩy xi măng trên nền gạch, còn giọt sơn tường trên sàn được xử lý theo loại sơn trong bài tẩy vết sơn trên nền nhà.
4. Làm kính và khung cửa: bóc băng keo bảo vệ, xịt ướt mặt kính rồi mới cạo vết keo hay sơn, sau đó gạt từng làn từ trên xuống. Rãnh ray cửa trượt thường chứa nhiều cát và vụn vữa, nên hút sạch trước khi lau khung nhôm.
5. Làm sạch thiết bị vệ sinh và bếp: lau bồn cầu, lavabo, vòi, vách tắm, mặt đá bếp và lòng tủ. Vòi và phụ kiện mạ chỉ lau bằng nước rửa chén pha loãng, không dùng dung dịch tẩy xi măng.
6. Làm sạch sàn: lau ẩm nhiều lượt và thay nước thường xuyên, vì nước đục kéo bụi trở lại mặt gạch. Ron còn mờ màu vữa được chà riêng bằng bàn chải nhỏ trước lượt lau cuối.
7. Lau hoàn thiện: chờ một thời gian cho bụi trong không khí rơi hết rồi lau lại mặt bếp, bậu cửa, tay vịn cầu thang, mặt tủ và những chỗ tay hay chạm. Bước này giúp lấy đi lớp bụi mỏng rơi xuống từ không khí sau khi các bước trên đã xong.

Nhà nhiều tầng: làm theo tầng, từ trên xuống

Với nhà phố từ ba tầng trở lên, bạn nên làm trọn tầng trên cùng hoặc sân thượng trước rồi mới xuống tầng dưới. Cầu thang của mỗi tầng được lau sau cùng, khi bạn rời tầng đó, để bụi và dấu giày không quay lại chỗ đã sạch.

Xử lý theo từng vật liệu

Cùng một vết vữa nhưng nằm trên gạch men, đá hay gỗ thì cách gỡ khác nhau. Bảng dưới đây tóm tắt điều nên làm và điều cần tránh với các bề mặt thường gặp trong nhà mới.

Bề mặt	Nên	Cần tránh
Gạch men, gạch granite nhân tạo	Cạo cơ học trước; dung dịch tẩy gốc axit dành cho gạch men chỉ dùng cho lớp mờ còn lại, rồi xả nhiều nước sạch	Để dung dịch khô trên mặt gạch hoặc đọng lâu ở ron
Gạch nhám, gạch giả đá	Chà bằng bàn chải cước nhựa theo hai chiều, lau nhiều lượt	Bàn chải sắt, vì dễ để vệt kim loại và làm trầy men
Đá marble, granite tự nhiên	Làm mềm vữa bằng nước, gỡ dần bằng thẻ nhựa; thử ở góc khuất	Mọi dung dịch có tính axit, kể cả giấm
Sàn gỗ, cửa và tủ gỗ	Khăn vắt kiệt, lau khô ngay; vết sơn xử lý từng điểm	Nước đọng ở khe ván, dung môi mạnh làm bong lớp phủ
Kính, khung nhôm	Làm ướt trước khi cạo; gạt theo làn	Cạo khô, vì cát bị lưỡi dao kéo đi tạo vết xước
Inox, vòi và phụ kiện mạ	Nước rửa chén pha loãng, lau theo chiều vân	Dung dịch tẩy xi măng, miếng chà kim loại

Những hạng mục nên giao cho thợ hoặc nhà thầu

Một số việc sau thi công không thuộc phạm vi tự dọn, hoặc tự làm có rủi ro cao hơn lợi ích. Bạn nên tách chúng ra ngay từ đầu:

• Xà bần khối lượng lớn: việc gom và chở đi thường nằm trong hợp đồng thi công, bạn nên yêu cầu nhà thầu dọn trước khi bàn giao.
• Vết trầy, gạch mẻ, ron hở, sơn loang: đây là lỗi hoàn thiện, cần thợ sửa trước. Lau dọn không che được và có thể làm lỗi lộ rõ hơn.
• Kính mặt ngoài từ tầng hai trở lên: những tấm không với tới từ bên trong cần dây an toàn hoặc giàn treo; đứng ra lan can, bậu cửa để lau là việc không nên làm.
• Bụi trong máy lạnh và đường ống gió: dàn lạnh hút bụi trong suốt thời gian thi công, việc vệ sinh bên trong máy nên để thợ điện lạnh làm.
• Xi măng trên đá tự nhiên, sơn trên gỗ đã hoàn thiện: thao tác sai có thể làm mờ đá hoặc bong lớp phủ gỗ, khó sửa lại.

Nói trước để bạn khỏi bất ngờ

• Bụi xuất hiện lại sau vài ngày: bụi còn trong khe trần thạch cao, hộp kỹ thuật và dàn lạnh tiếp tục rơi xuống. Thường cần thêm một lượt lau nhẹ trước khi chuyển đồ vào.
• Lớp mờ xi măng đã ăn vào men gạch: có thể nhạt đi rõ nhưng không hết hẳn, nhất là trên gạch nhám và gạch men mờ.
• Hóa chất dùng sai bề mặt: axit làm đá tự nhiên mất bóng, làm ron rỗ và làm bề mặt mạ xỉn màu. Luôn thử ở góc khuất, đeo găng tay và mở thông gió.
• Trộn chất tẩy: không trộn chất tẩy gốc clo với axit hoặc amoniac, không đổ chung các loại vào một bình xịt.
• Làm trên cao: trần cao ở giếng trời hay cầu thang cần giàn hoặc thang phù hợp; đứng trên ghế, thùng sơn để với là nguyên nhân té ngã thường gặp.

Khi nào nên gọi dịch vụ

Tự dọn hợp lý với căn hộ nhỏ hoặc nhà sửa chữa một khu vực. Bạn nên gọi đội chuyên làm khi nhà có nhiều tầng, nhiều kính và khung nhôm, vữa bám rộng trên gạch nhám, có đá tự nhiên hay sàn gỗ cần xử lý riêng, hoặc khi thời gian đến ngày chuyển vào đã sát. Phạm vi nhận làm, cách tính chi phí và những gì cần chuẩn bị được trình bày ở trang dịch vụ vệ sinh sau xây dựng.

Bạn gửi ảnh từng tầng, ảnh cận các vết bám và diện tích ước tính qua form dưới đây; chúng tôi xem ảnh rồi gửi phương án kèm báo giá.

Cần tư vấn cho công trình cụ thể

Khi cần hỏi nên tự làm tới bước nào, hay vật liệu trong nhà có chịu được các cách xử lý trên, bạn gọi Công ty Vệ Sinh Xanh Sạch Đẹp theo nút bên dưới. Khi cần vệ sinh sau xây dựng trọn gói, kỹ thuật viên xem tình trạng từng tầng và báo phương án trước khi làm.